(اِمر.) ساق دوش.

(بَ اَ) (ص فا.) خلع کننده شاه.

(بَ) (اِمر.) درختی است بزرگ و زیبا و دارای برگ‌های بیضوی جزو دسته بلوط‌ها از رده دولپه‌ای‌های بی گلبرگ. گل‌های نر و ماده این گیاه بر روی یک درخت قرار دارند. قسمت مورد استفاده این درخت پوست و چوب و برگ و میوه آن است.

(پَ سَ) (اِمر.) گیاهی است زیبا که سردسته تیره شاه پسندها است و جزو رده دولپه‌ای‌های پیوسته گلبرگ است. ساقه این گیاه چارگوش و زاویه دار و برگ‌هایش بیضوی دراز با دندانه‌های عمیق است. گل‌هایش به رنگ‌های سفید و قرمز و بنفش و زرد و آبی و غیره دیده شده‌است.

(تَ رَ یا رِ) [ معر. ] (اِ.) = شاهترج: گیاهی است از تیره کوکناریان که علفی و یکساله‌است (برخی گونه‌ها نیز دو ساله‌اند.) ریشه اش سفید و ساقه بی کرک و برگ‌ها متناوب و دارای بریدگی‌های بسیار می‌باشد. گل‌هایش کوچک و سفید مایل به قرمز و دارای لکه‌های ارغوانی است. قسمت مورد استفاده این گیاه شاخه‌های گلدار آن است که به حالت تازه یا خشک مصرف می‌شوند.

(اِمر.) گونه‌ای توت که از گیاهان مرغوب میوه دار است. اصل آن از ایران است و از این کشور به آسیای صغیر و اروپا برده شده. میوه شاه توت بزرگ تر از توت سفید، رنگش قرمز تیره یا ارغوانی و مزه اش ترش و شیرین و مطبوع است.

(رَ) (اِمر.) = شاه ارش. ارش: واحد طول و آن از سرانگشت میانین دست راست است تا سرانگشت میانین دست چپ، آن گاه که دست‌ها را از هم بگشایند و آن معادل پنج ارش کوچک است ؛ باع، قولاج.

[ فا – ع. ] (اِمر.) = شاه قایم: پی در پی کشت گفتن به حریف، آن گاه که خود را در بازی شطرنج زبون بینند تا بدین وسیله فرصت ندهند که بازی دیگر کند و بازی قایم شود.

(اِمر.) شه مات، هنگامی که «شاه» شطرنج مات شود.

(مَ) (اِمر.) نوعی تسبیح گرانبها.